 Sinh vội vã, sống vật vờ - các mạng xã hội Việt Nam đang loay hoay
tồn tại, phát triển và nỗ lực tìm hướng đi riêng để thoát khỏi tình
trạng ảm đạm, nhất là trước động thái cạnh tranh mạnh mẽ sắp tới đây
của Yahoo! (nâng cấp dịch vụ Yahoo!360o)...
Ba năm trở lại đây, cộng đồng cư dân mạng Việt Nam chứng kiến sự
xuất hiện của hàng chục mạng xã hội ảo thuần Việt với quy mô lớn như
TheGiơiBlog, NgoisaoBlog, CyWorld, ClipVn, Café! TimNhanh,
ChuyenDong…Trong khoảng thời gian ấy, các mạng xã hội này đã tạo được
uy tín trong cộng đồng blog.
|
Khái niệm về mạng xã hội - "social
network" - là một khái niệm không phải là mới nhưng chỉ rất gần đây mới
trở nên phổ biến và thật sự tạo thành một phong trào ở khắp mọi nơi, có
thể kể đến nhiều trang phổ biến như MySpace, Facebook, Yahoo! 360 và
còn nhiều trang khác nữa. Đó là những trang web cỡ lớn với số lượng
thành viên lên đến hàng chục triệu (như Facebook có tổng cộng 30 triệu
thành viên tính đến tháng 7 này) và cho phép các thành viên tự bộc lộ
về bản thân mình qua những bài viết (dạng blog), ảnh, chia sẽ những cảm
nhận của mình và hay đơn giản chỉ là một cách để thông báo tình hình
của mình… Điểm khác biệc của các trang này so với các trang blog / diễn
đàn khác là ở chỗ nó cho phép các thành viên liên kết và thiết lập quan
hệ với các thành viên khác và đây chính là điểm làm cho những mạng này
trở nên thú vị hơn các trang blog đơn thuần (như NTV).
Ở Việt Nam, phổ biến và đông nhất vẫn là
mạng Yahoo! 360, nhưng điều đó chủ yếu là vì sự phổ biến của Yahoo ở
Việt Nam chứ không phải vì sự hấp dẫn của nó (mà là ngược lại - không
ai thích giao diện của nó cả). Trong khi đó, những trang xã hội khác
như FaceBook và MySpace đơn giản là chưa tồn tại - cũng dễ hiểu vì đây
là những trang thiết kế với nội dung dành cho người Mỹ. Điều này khiến
ta vẫn tin rằng, chỉ cần có ai đó làm ra được một trang đủ hấp dẫn thì
đảm bảo sẽ thu hút được gần như tất cả giới trẻ Việt Nam tham gia.
|
Như nấm sau mưa
Thông
thường, các mạng xã hội lớn đều do một Công ty đứng đằng sau đầu tư
mạnh nên tính chuyên nghiệp nổi bật hơn. Chỉ cần nhìn giao diện, các
hoạt động online lẫn offline và số lượng thành viên, bạn có thể hiểu
được mạng xã hội nào là mạnh, mạng nào yếu.
Đối với các mạng xã
hội thuần Việt nổi tiếng, nội dung hoạt động chủ yếu vẫn là diễn đàn
online (forum), các trang trao đổi mua bán, trang blog, lưu giữ và gìn
thông tin, tán gẫu (chat) như Yahoo? Messenger, các buổi offlin. Các
cộng đồng mạng vẫn thường tham gia các hoạt động này để kết bạn, giao
lưu, trao đổi thông tin, kiến thức.Café! Tìm Nhanh cho phép các thành
viên tìm nhạc nhanh chóng, tìm thông tin việc làm, mua sắm tại mục giới
thiệu sản phẩm... Các thành viên của Yobanbe có nhiêu chọn lựa với các
dịch vụ giải trí như Zing chai, Zing vi deo, Zing MP3, Game... Ban Quản
trị của mạng xã hội NgoiSaoBlog lại chú trọng đến chất lượng bài viết
và có bệ thống quản lý chặt về nội dung nên cung cấp những bài viết
hay, bổ ích.
Ngoài những mạng nói trên còn có một số mạng mới
nổi cũng lừng danh không kém như TamTay với các hoạt động offline râm
rộ, SanNhac cũng đang trở thành một hiện tượng khi hướng đến một cộng
đồng trẻ yêu âm nhạc, thích hát karaoke trực tuyến. . .
Cư dân mạng bối rối chọn “nhà”
Hiện
các mạng xã hội mới vẫn tiếp tục ra đời. Sự bùng nổ của các mạng xã hội
đã làm cho cư dân mạng bị rối, không biết chọn "nhà" nào để ở. Thành
An, một blogger của Diễn đàn ảo Vn Vista, đùa rằng: “ Mỗi mạng đều có
những ưu, nhược điểm, khiến tôi - một dân "ai-ti , - cũng không biết
phải đăng ký mạng nào?".
Cũng
như Thành An, Trần Tiến, sinh viên Đại học Duy Tân (TP. Đà Nẵng) đăng
ký cùng lúc nhiều mạng xã hội ảo với lý do test thử xem mạng nào thích
hợp rồi mới đi đến chọn lựa.
Theo Nguyễn Duy, thành viên ban quản
trị của một mạng xã hội ảo có tiếng, chỉ cần chèn chuột và gõ bàn phím
trong vài phút, người dùng đã có thể là một thành viên của một mạng xã
hội ảo. Chưa kể, cứ mỗi mạng xã hội ảo được thành lập là quảng bá rầm
rộ về một sân chơi mới, khiến nhiều bạn trẻ tò mò đăng ký . Điều này đã
tạo ra những mạng xã hội ảo với số thành viên ảo lên đến hàng chục,
thậm chí hàng trăm ngàn người. Do đó, các blogger nên suy nghĩ cẩn thận
trước khi tham gia một mạng xã hội nào đó.
Cầm chừng, xuồng cấp
Dù
tạo được một sân chơi bồ ích và lành mạnh trên cả onlie lẫn offline
nhưng số lượng các mạng xã hội phát triền ổn định, có ảnh hưởng tốt đến
cộng đồng cư dân mạng không nhiều. Một số mạng xã hội trước đây đã từng
gây chú ý và được đầu tư rất lớn nay chỉ hoạt động cầm chừng. Tuy bề
ngoài vẫn còn hoạt động nhưng thực chất, số người truy cập vào các mạng
này đã giảm nhiều, tính tương tác giữa ban quản trị và thành viên ít
dần đi, thậm chí thả cửa cho các thành viên muốn làm gì cũng được. Có
thể điểm qua một số mạng xã hội dạng này như blogca...com,
blogtien...net, vietsp...net,facevi...com. Đáng tiếc nhất là mạng xã
hội hoathuytinh.net. Sau một thời gian hoạt động "yểu xìu” đã, “chết”
hẳn.
Nằm trong những trưởng hợp nói trên phải kể đến sự tụt dốc
của một số mạng từng được cho là có tiềm năng phát triển như
thegioi...com (hiện xếp thứ 3.100 trong làng web Việt, theo thống kê
cửa Alexa) hay Vnwe… cũng đang có dấu hiệu đi xuống.
Đó là chưa
kể các mạng xã hội giả danh, tự xưng là mạng xã hội nhưng thật ra chỉ
như trang blog, không phải là web 2.0. Chỉ cần tìm kiếm bằng Google,
bạn sẽ có được danh sách của nhiều mạng xã hội với những cái tên lạ
hoắc, bên trong mạng đó...chẳng có gì!
Chết yểu vì xáo mòn
Ly
giải tình trạng đi vào lối mòn của các mạng xã hội trong nước, một số
doanh nghiệp kinh doanh mạng xã hội cho rằng các mạng xã hội thuần Việt
khá giống mô hình của các mạng xã hội nổi tiếng trên thế giới. Ban đầu,
do khái niệm mạng xã hội quá mới, gây tò mò cho cư dân mạng nên sự
tương đồng này không thành vấn đề. Về sau, một số mạng xã hội đã biến
"cái của người ta thành của mình", đồng thời làm cho mạng xã hội trở
nên thuần Việt hơn. Nhưng hiện nay, có quá nhiêu mạng xã hội ra đời với
hình thức kinh doanh na ná nhau, nên không giữ chân các thành viên được.
Ngoài
ra, gần đây, tại một số mạng xã hội ảo cũng xảy ra xung đột, mâu thuẫn.
Cách đây không lâu, cộng đồng cư dân mạng đã xôn xao về vụ "cóp" thông
tin thành viên trong một mạng xã hội có tiếng, thậm chí còn sử dụng địa
chỉ e-mail của thành viên một cách mờ ám. Sau đó, mạng xã hội này đã bị
nhiều thành viên tẩy chay. Từ lạc hướng đi, một số mạng xã hội đối mặt
với nguy cơ khai tử. Trong khi các mạng xã hội lớn đang tìm cách làm
mới mình để cạnh tranh, các mạng xã hội "hậu sinh" có thể chết yểu bất
cứ lúc nào nếu cứ copy lại mô hình các mạng xã hội đã thành công.
Theo
Thế giới @
|
